• TOS13
  • Fieldlab

    Textile Opportunity Space 13 (TOS13)

    Hoofdpartners: ArtEZ University of the Arts, Hogeschool van Amsterdam, Technische Universiteit Eindhoven, TextielLab Tilburg, Hollanders, Vodde, NXP, By-wire, Hogeschool Saxion, Gemeente Tilburg

De textiel-, kleding-, leer- en schoenenindustrie staat aan de vooravond van een ingrijpende verandering. Nieuwe Europese regelgeving, zoals de Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR), de Extended Producer Responsibility (EPR) en het Digital Product Passport (DPP), vraagt bedrijven om veel beter inzicht te geven in de herkomst van materialen, productieprocessen en de volledige levenscyclus van producten.

Voor veel mkb-bedrijven is die omslag echter allesbehalve eenvoudig. Zij willen verduurzamen, maar lopen in de praktijk tegen verschillende obstakels aan. Digitalisering vraagt om nieuwe kennis, investeringen en samenwerking binnen de keten. Tegelijkertijd is de sector nog sterk versnipperd en worden veel processen nog analoog uitgevoerd. Zoals initiatiefnemers aangeven: ‘Iedereen praat over circulair textiel, maar in de praktijk is de sector nog versnipperd en vaak nog behoorlijk analoog georganiseerd.’ Daarom is TOS13 opgezet.

In de praktijk is de textielsector nog versnipperd en vaak behoorlijk analoog georganiseerd.

Van regelgeving naar toepasbare oplossingen

TOS13 onderzoekt hoe mkb-bedrijven hun volledige waardeketen kunnen digitaliseren. Daarmee helpt het fieldlab bedrijven niet alleen om te voldoen aan nieuwe Europese regelgeving, maar ook om hun concurrentiepositie en verdienvermogen te versterken.

Binnen het fieldlab werken bedrijven, onderzoekers en technologiepartners samen aan praktische digitale oplossingen die direct in de praktijk worden ontwikkeld en getest. Niet vanuit een theoretisch model, maar vanuit concrete vraagstukken van bedrijven zelf. De Technische Universiteit Eindhoven voert hierbij de regie en werkt volgens de methode research through design: door ontwerpend onderzoek, ontwikkelen, testen en verbeteren. Volgens de initiatiefnemers draait TOS13 om drie samenhangende doelen: ‘de sector beter verbinden, analoge maakprocessen digitaliseren en textiel langer waardevol houden.’

Drie werkpakketten, één gezamenlijke ambitie

Om de verschillende uitdagingen binnen de sector aan te pakken, is TOS13 opgebouwd uit drie werkpakketten die elkaar versterken.

1. De sector verbinden. Veel mkb-bedrijven beschikken niet over alle kennis of capaciteit om zelfstandig aan de slag te gaan met digitalisering of het Digital Product Passport. Daarom ontwikkelt TOS13 een AI-tool die ondernemers helpt om snel de juiste kennis, partners en expertise te vinden. Tegelijkertijd worden toepassingen rondom het Digital Product Passport toegankelijker gemaakt voor kleinere bedrijven. Zoals de initiatiefnemers toelichten: ‘We bouwen aan een AI-tool die vragen van MKB-bedrijven koppelt aan de juiste kennis, capaciteit en partners. Samen met onder andere Patience Studio Amsterdam maken we digitalisering en DPP-toepassingen concreet en bruikbaar voor kleinere textielbedrijven.’

2. Analoge maakprocessen digitaliseren. Een groot deel van de textielsector werkt nog met analoge processen. TOS13 onderzoekt hoe bestaande productiemethoden kunnen worden gedigitaliseerd, zonder dat vakmanschap verloren gaat. Daarbij wordt gewerkt aan oplossingen die de stap van prototype naar productie vergemakkelijken en bedrijven voorbereiden op toekomstige regelgeving. ‘Het gaat om het digitaliseren van analoge maakprocessen: van machine tot proces en van prototype tot productie. Met partijen als Vlisco en Vodde wordt zichtbaar hoe traditioneel vakmanschap behouden kan blijven én tegelijk schaalbaar en toekomstbestendig wordt.

3. Textiel langer waardevol houden. Circulariteit stopt niet bij productie. Daarom richt TOS13 zich ook op de fase daarna: reparatie, hergebruik en levensduurverlenging van textiel. Door betere keteninformatie en nieuwe digitale toepassingen wordt het eenvoudiger om producten langer in omloop te houden. ‘Het fieldlab richt zich op waardebehoud: hoe zorgen we dat kleding en textiel niet te snel afval worden, maar een tweede of derde leven krijgen? Met Texplus, United Repair Center en NXP werken we aan levensduurverlenging, reparatie, hergebruik en betere keteninformatie.’

Voor en met de sector

TOS13 is stevig verankerd in het Brainport-ecosysteem en brengt kennisinstellingen, technologiepartners en bedrijven uit de hele textielketen samen. Praktijkprojecten worden uitgevoerd met mkb-bedrijven die hun eigen innovatievraagstukken inbrengen. De ontwikkelde demonstrators, digitale tools, frameworks en businesscases worden vervolgens ook beschikbaar gemaakt voor andere organisaties binnen de sector.

Het blijft geen abstract innovatieproject, maar een fieldlab waarin de hele keten aan tafel zit.

Daarmee ontstaat niet alleen kennis voor de deelnemende partners, maar ook een breder digitaal ecosysteem dat de verdere verduurzaming van de textiel-, kleding-, leer- en schoenenindustrie ondersteunt, Zoals de initiatiefnemers omschrijven: ‘Het mooie van TOS13 is dat het geen abstract innovatieproject blijft. Door de combinatie van Patience Studio Amsterdam, Vlisco, Vodde, Texplus en United Repair Center ontstaat een fieldlab waarin de hele keten, van ontwerp en productie tot reparatie en hergebruik, aan tafel zit.


Er wordt €539.994,- aan PPS-toeslag ingezet.

Logo ArtEZ HvA Lectoraat Fashion & Technology TU/E TextieLab Tilburg

Hollanders logo Vodde logo By-wire logo